Cengiz Aytmatov Enstitüsü tarafından hazırlanan, Ortak Türk Alfabesi ile basılan "Cemile" romanının tanıtımı MHP Genel Başkan Yardımcısı İlyas Topsakal tarafından yapıldı.
ORTAK ALFABE GİRİŞİMLERİ VE TARİHSEL SÜREÇ
Topsakal, Türkçenin ve alfabenin önemine değinerek, "Cengiz Aytmatov Enstitüsü olarak yalnızca edebiyatla değil, sanatın evrensel diliyle de Türk dünyasının birliğini taçlandırıyoruz" dedi. MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli'nin talimatıyla kurulan Enstitü'nün, Cengiz Aytmatov'un ünlü eseri 'Cemile'yi Ortak Türk Alfabesi ile özel olarak bastırdığını belirtti. Tanıtım toplantısında konuşan Topsakal, milletleri ayakta tutan gücün kültürleri olduğunu vurgulayarak, Türk milletinin tarih boyunca kültürel değerlerine sarılarak varlığını koruduğunu ve bu mirasın Türk Devletleri Teşkilatı ile daha da kurumsallaştığını ifade etti. Ortak alfabe çalışmalarının Türk Devletleri Teşkilatı bünyesinde başlatıldığını ve kısa sürede 34 harften oluşan Latin esaslı Türk alfabesi üzerinde mutabakata varıldığını aktaran Topsakal, her lehçenin ses ihtiyaçlarına göre belirlenen alfabenin ardından Özbekistan, Kazakistan ve Kırgızistan'ın kendi alfabelerini oluşturduğunu söyledi. Ortak alfabe düşüncesinin köklü bir geçmişe dayandığını, 1920'lerde Sovyetler Birliği'ndeki Türk halkları için Latin esaslı 'Yaalif' alfabesinin hazırlandığını ve 1 Kasım 1928'de Türkiye'nin Latin harflerine geçişinin bu süreci yaygınlaştırdığını hatırlattı. Ancak 1930'ların sonlarında Sovyet yönetiminin baskıları sonucu Türk topluluklarına farklı Kiril alfabelerinin dayatıldığını ve böylece ortak alfabe girişimlerinin zorla kesintiye uğratıldığını, bunun Türk dünyasının kültürel bütünlüğüne ağır bir darbe vurduğunu belirtti.
'CEMİLE' ORTAK RUHU YANSITIYOR
Türk alfabesinin sadece bir yazı sistemi değil, yüzyılı aşan bir kültürel idealin vücut bulmuş hali olduğunu dile getiren Topsakal, Türk milletinin farklı coğrafyalarda yaşayan evlatlarını aynı kelimelerde buluşturacak, ortak edebiyatın ve bilimin zeminini oluşturacak bir araç olduğunu söyledi. Ortak alfabenin, geçmişin mirasını, bugünün birliğini ve yarının ortak geleceğini birleştiren bir kültürel köprü haline geldiğini vurgulayan Topsakal, bu köprünün ilk somut adımının Cengiz Aytmatov'un 'Cemile' adlı ölümsüz eseriyle atıldığını belirtti. 'Cemile'nin, yalnızca Kırgız edebiyatının değil, bütün Türk dünyasının ortak ruhunu yansıtan bir başyapıt olduğunu ifade eden Topsakal, eserin ortak Türk alfabesiyle yayımlanmasının, Türk halklarının birlikte okuduğu, hissettiği ve aynı geleceğe omuz omuza yürüdüğü bir dönüm noktası olduğunu kaydetti. 'Cemile'nin Türkiye Türkçesi ve Kırgız Türkçesinde belirlenen ortak alfabe ile yayımlanmasının geleceğe dair büyük bir anlam taşıdığını, genç nesillerin ortak bir yazı üzerinden birbirini daha iyi anlamasına, ortak kimlik bilincinin güçlenmesine, eğitim ve bilim alanında iş birliklerinin artmasına ve kültürel mirasın tek bir ortak dille gelecek kuşaklara aktarılmasına hizmet edeceğini söyledi.
SANAT VE KÜLTÜRLE BİRLİK VURGUSU
Ortak Türk Alfabesi ve 'Cemile'nin buluşturduğu bu tarihi adımın Bozkır ruhunun yeniden dirilişi olduğuna dikkati çeken Topsakal, Cengiz Aytmatov Enstitüsü olarak yalnızca edebiyatla değil, sanatın evrensel diliyle de Türk dünyasının birliğini taçlandırdıklarını ifade etti. Liderleri Devlet Bahçeli'nin himayelerinde, 'Ulu Bozkırın Ruhu - Türk Dünyası Ressamları Cengiz Aytmatov’u Anıyor' adlı uluslararası resim sergisinin 3 Kasım'da İstanbul Zorlu Performans Sanatları Merkezi'nde açılacağını duyurdu. Bu serginin, gelenek ile geleceğin, söz ile imgenin, kelime ile fırçanın aynı zeminde buluştuğu bir kültür şöleni olacağını belirten Topsakal, Türk dünyasının seçkin ressamlarının Aytmatov'un felsefesini ve eserlerini tuvale taşıyarak Ulu Bozkırın ruhunu yeniden yaşatacağını söyledi. Bu etkinliğin, köklerdeki ortaklığın sanatla taçlandığı bir kardeşlik şöleni olacağını dile getirdi. Türk Dünyası'nın ortak alfabe kullanımının önemini vurgulayan MHP Genel Başkan Yardımcısı Topsakal, Türkiye'nin Latin Alfabesi'ne geçtiği dönemde Kırgız Türklerinin Manas Destanı'nı Latin Alfabesi ile yeniden yazarak Anadolu'daki Türklerden kopmamayı amaçladıklarını kaydetti.
'BU MERKEZLER LÜTFEN BOŞ OTURMASINLAR'
Alanında uzman akademisyenlerle kısa sürede eseri hazırladıklarını aktaran Topsakal, devlet kurumları ve STK'lara çağrıda bulunarak, YÖK'e, her üniversitenin Türk Dünyası Araştırma Merkezleri'nin bu konuda uzman olduklarını ve proje yaptırmaları gerektiğini söyledi. Diyanet İşleri Başkanlığı'na camilerde bu tür eğitimlerin devam etmesi çağrısı yapan Topsakal, STK'lara, vakıflara ve derneklere de boş işlerle uğraşmayıp vatanına ve milletine faydalı işler yapmaları gerektiğini belirtti. Kültür Turizm Bakanlığı aracılığıyla da bu tür kültürel işlerin desteklenmesi gerektiğini ekledi. Devletten her şeyin beklenemeyeceğini, öncelikle kendilerinin bu işleri yapıp devletin takip etmesini beklediklerini sözlerine ekledi.