Van’ın tarihi dokusunun önemli bir parçası olan kerpiç, günümüzde de kentin mimarisinde yerini koruyor. Asırlardır Van evlerinde kullanılan bu doğal malzeme, kentin iklim koşullarına uyum sağlaması ve dayanıklılığıyla dikkat çekiyor. Toprak, saman, odun külü ve kaya tuzunun belirli oranlarda karıştırılmasıyla elde edilen kerpiç, suyla yoğrulduktan sonra günlerce mayalandırılıyor ve özel kalıplara dökülerek güneş altında kurutuluyor. Saman, çatlamayı önlerken kül ve tuz, malzemenin dayanıklılığını artırıyor; böylece kerpiç, hem yazın serinlik hem de kışın ısı yalıtımı sağlıyor.
TAHİR PAŞA KONAĞI'NIN YENİDEN İNŞASI
Van’ın önemli tarihi yapılarından Tahir Paşa Konağı da geleneksel kerpiç malzemesiyle yeniden inşa ediliyor. Van Valiliği Yatırım İzleme ve Koordinasyon Başkanlığının yürüttüğü çalışmalarda, üç ay önce hazırlanan kerpiçler konak duvarlarında kullanılıyor. Bu yöntem, yapının özgün dokusunun korunmasını ve Van’ın geleneksel yapı kültürünün geleceğe aktarılmasını sağlıyor.
KERPİÇ YAPIMI: YÜZÜNCÜ YIL ÜNİVERSİTESİ'NDEN AÇIKLAMA
Yüzüncü Yıl Üniversitesi Mimarlık ve Tasarım Fakültesi Mimarlık Bölüm Başkanı Doç. Dr. Şahabettin Öztürk, kerpiç malzemesinin Van’ın 25 kilometre kuzeybatısındaki Yumrutepe bölgesinden getirildiğini açıkladı. Doç. Dr. Öztürk, kerpiç yapımında kullanılan toprağın özel özelliklere sahip olması gerektiğini, kum ve kil oranının optimum seviyede olması gerektiğini vurguladı. Hazırlanan çamura odun külü, kaya tuzu ve saman eklendiğini, suyla karıştırılan harcın 3 gün mayalandırıldığını ve özel kalıplara yerleştirilerek kurutulduğunu anlattı. Geleneksel sivil mimaride kullanılan kerpiçlerin iklim şartlarına bağlı olarak güneş altında iki hafta kurutulduğunu ve sıva yapımında ise aderans gücünü artırmak için keçi kılı eklendiğini belirtti.
