Uluslararası Ceza Mahkemesi (UCM) Başsavcısı Karim Khan, İsrail Ulusal Güvenlik Bakanı Itamar Ben Gvir ve Maliye Bakanı Bezalel Smotrich hakkında apartheid suçlamasıyla tutuklama emri başvurusu hazırladı. Mayıs ayında izne çıkmadan önce dosyaları tamamlayan Khan'ın başvuruları, mahkemeye sunulmayı bekliyor.
TUTUKLAMA EMRİ BAŞVURULARI HAZIR
Bir UCM kaynağı Middle East Eye'a (MEE), 'Tutuklama emri başvuruları tamamen hazır. Geriye kalan tek şey mahkemeye sunulmaları.' dedi. Roma Statüsü'ne göre apartheid, 'sistematik baskı ve bir ırk grubunun diğerleri üzerindeki hâkimiyetini sürdürme niyetiyle işlenen insanlık dışı eylemler' olarak tanımlanan bir insanlığa karşı suçtur. İsrail, birçok insan hakları örgütü ve hukukçu tarafından apartheid ile suçlanmıştı. Temmuz 2024'te Uluslararası Adalet Divanı (UAD), İsrail'in Gazze ve Batı Şeria işgalinin yasa dışı olduğuna ve Batı Şeria’daki yerleşimlerin genişletilmesinin Filistinlilerin “neredeyse tamamen ayrıştırılmasına” yol açtığını belirtmişti. İsrail hükümeti ise konuya ilişkin yorum yapmadı.
NETANYAHU VE GALLANT İÇİN TUTUKLAMA KARARI
20 Mayıs 2024'te Karim Khan, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ve eski Savunma Bakanı Yoav Gallant için de tutuklama emri başvurusunda bulunmuştu. Kasım 2024'te mahkeme, bu başvuruları kabul ederek ikisi hakkında tutuklama emri çıkardı. Suçlamalar arasında savaş suçları, insanlığa karşı suçlar (Gazze’deki sivillere yönelik saldırılar, aç bırakma ve toplu cezalandırma) yer alıyor. Bu karar, ilk kez bir İsrail başbakanı hakkında UCM’nin doğrudan tutuklama kararı çıkarması açısından tarihi bir önem taşıyor. Ancak, UCM kaynakları, ABD'nin Khan'a uyguladığı yaptırımlar ve devam eden cinsel taciz iddiaları nedeniyle başvuruların rafa kaldırılabileceğinden endişeli.
'RAFA KALDIRILMA' ENDİŞESİ
Başvurular şu anda iki başsavcı yardımcısının elinde bulunuyor. Bir UCM kaynağı, 'Eğer Ben Gvir ve Smotrich başvuruları ortadan kaybolursa, günümüzde apartheid'ın en açık örneklerinden birini yargılama fırsatı sonsuza kadar kaybedilebilir.' uyarısında bulundu.